Νομός Καβάλας: Εύφορη γη, πλούσια θάλασσα

Από τη λιμνοθάλασσα της Κεραμωτής μέχρι τους πρόποδες του Παγγαίου όρους και από την κοιλάδα του Νέστου μέχρι το κέντρο της πόλης, ο νομός Καβάλας είναι ένας πλούσιος τόπος, γεμάτος γεύσεις και αρώματα. Το ζύγι, βέβαια, γέρνει προς τα ψάρια και τα θαλασσινά.

Πού να πρωτοκοιτάξεις; Στον μεγάλο κάμπο ανάμεσα στην Καβάλα και τη Δράμα, ο οποίος είναι γεμάτος καλλιέργειες, ατέλειωτες ευθείες ανάμεσα σε σπαρμένα χωράφια με όλα τα χρώματα του ουράνιου τόξου; Κίτρινο του ηλίανθου, πράσινο της πιπεριάς, κόκκινο της ντομάτας, ιώδες του μύρτιλου και πορτοκαλί του λωτού.

Στον κάμπο της Χρυσούπολης, που διασχίζει ο ποταμός Νέστος, στον οποίο καρπίζει ό,τι σπείρουν οι γεωργοί; Ή μήπως στο βουνό Παγγαίο, το «χρυσοφόρο όρος», αυτόν τον επιβλητικό όγκο με φόντο τη θάλασσα, που μπορεί να σταμάτησε να «βγάζει» χρυσό όπως στα αρχαία χρόνια, αλλά παράγει σήμερα κάστανα, καρύδια, μέλι και ονομαστά κρασιά;

Ή, πάλι, θα μπορούσες να στρέψεις το βλέμμα στη θάλασσα. Με φόντο τη Θάσο θα δεις τις μυδοκαλλιέργειες στη θαλάσσια περιοχή ανοιχτά της Κεραμωτής, τη λιμνοθάλασσα στο δέλτα του Νέστου, όπου οι ντόπιοι ψαράδες έχουν ιδρύσει ιχθυοτροφείο, ή, αν είναι πολύ νωρίς το πρωί, θα δεις τους γλάρους να ακολουθούν τα μεγάλα καΐκια, που περνώντας μπροστά από την πόλη της Καβάλας κατευθύνονται στην ιχθυόσκαλα για να ξεφορτώσουν την ψαριά της ημέρας.

Το τελευταίο που θα μπορούσες να κάνεις είναι να κρυφοκοιτάξεις στις κουζίνες των Καβαλιωτών: είναι σαν να διαβάζεις ιστορία. Μακεδονίτικες συνταγές που μπολιάστηκαν με ανατολίτικα στοιχεία από τον ερχομό των προσφύγων από τη Μικρά Ασία, τον Πόντο και την Καππαδοκία στις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα. Χωνευτήρι πολιτισμών υπήρξε για πολλά χρόνια η Καβάλα και αυτό είναι πρόδηλο (και) στην κουζίνα της.

Όλα τα καλά της θάλασσας

Όλων των ειδών τα ψάρια και τα θαλασσινά θα βρει κανείς στην Καβάλα. Φημισμένος ψαρότοπος, έχει την 3η μεγαλύτερη ιχθυόσκαλα της Ελλάδας, ενώ πολλοί από τους ντόπιους έχουν το ψάρεμα ως χόμπι – κατά μήκος της μεγάλης ακτογραμμής αριστερά και δεξιά της πόλης βλέπεις καλάμια και πετονιές… «Τσιπούρες, λαβράκια και 5 είδη κεφάλου ανάμεσα σε πολλά άλλα είδη. Το βόρειο Αιγαίο έχει το καλύτερο και το πιο καθαρό ψάρι», μας λέει με καμάρι ο Αχιλλέας, τον οποίο συναντήσαμε στην παραλία ενώ ψάρευε. Τα 60 επαγγελματικά σκάφη που προσεγγίζουν την ιχθυόσκαλα κάθε πρωί ξεφορτώνουν περί τους 10.000 τόνους ψάρια ετησίως και αποτελούν έναν από τους βασικούς πυλώνες της τοπικής οικονομίας. Γαύρος και σαρδέλα σε αφθονία, αλλά και κουτσομούρες, χταπόδια, καλαμάρια και όποιο άλλο ψάρι επιτρέπει η εποχή. Οι ντόπιοι έχουν σκαρφιστεί δεκάδες τρόπους για να μαγειρεύουν τα πιο κοινά ψάρια. Το γαύρο τον κάνουν παστό αλλά και τυλιχτό σε αμπελόφυλλα και πιλάφι. Τις σαρδέλες τις μαγειρεύουν με λαδορίγανη στο φούρνο ή τις κάνουν «παντρεμένες» (ανοιγμένες, χωρίς το κόκαλο, με λαδολέμονο και μαϊντανό).

Καβούρια μεξικάνικα!

Τσιπούρες, γλώσσες, λαβράκια αλλά και χέλια βγάζει ο Αλιευτικός Συνεταιρισμός Λιμνοθάλασσας Κεραμωτής. Το ιχθυοτροφείο του συνεταιρισμού είναι στην πραγματικότητα μια περιφραγμένη περιοχή της λιμνοθάλασσας, όπου οι ψαράδες ανοίγουν τις «πόρτες» όταν τα νερά ευνοούν την κίνηση των ψαριών προς τα μέσα και τις κλείνουν τις ώρες που πρέπει. Τα περιφραγμένα νερά του ιχθυοτροφείου έχουν γεμίσει επίσης με μπλε καβούρια! Το μαλακόστρακο προέρχεται από τον Ατλαντικό ωκεανό και ευδοκιμεί ιδιαίτερα στον Κόλπο του Μεξικού. Εισήχθη στη Μεσόγειο στα μέσα του 20ού αιώνα. Μετά την τελευταία εμφάνισή του στο Βόρειο Αιγαίο, το μπλε καβούρι αυξάνεται ραγδαία πληθυσμιακά.

Το μπλε καβούρι

Ο μεγάλος πληθυσμός μπλε καβουριών στο Βόρειο Αιγαίο έχει ρίξει αρκετά την τιμή του. Γενικά η αφθονία ψαριών και θαλασσινών κρατάει προσιτές τις τιμές τους, τόσο στην πώληση σε ιχθυοπωλεία όσο και σε ταβέρνες και εστιατόρια της περιοχής. Μια μεγάλη πιατέλα αχνιστά μύδια στην Κεραμωτή δεν κοστίζει πάνω από 7-8 ευρώ! Και πρόκειται για μύδια από τις κοντινές μυδοκαλλιέργειες, πράγμα που σημαίνει μύδια φρέσκα, μεγάλα και ψωμωμένα!

Μια κοιλάδα-θησαυρός

Το πραγματικό χρυσωρυχείο της περιοχής βρίσκεται στην κοιλάδα του Νέστου. Δεξιά και αριστερά του ποταμού και γύρω από τις εκβολές του κοντά στην Κεραμωτή εκτείνεται ο κάμπος της Χρυσούπολης. Οι προσχώσεις του ποταμιού έχουν κάνει το έδαφος ιδιαίτερα εύφορο και οι αγρότες δεν άφησαν την ευκαιρία να πάει χαμένη. Δίπλα στις παραδοσιακές καλλιέργειες με ζαρζαβατικά και σιτηρά, αυξάνονται τα τελευταία χρόνια τα χωράφια με ακτινίδια, σπαράγγια και πολλά ακόμη οπωροκηπευτικά. Σημαντικό ρόλο στην προώθηση των νέων καλλιεργειών έχει παίξει η Ενωση Αγροτών Συνεταιρισμένων Καβάλας, η οποία συνενώνει περίπου 1.000 αγρότες και προωθεί τα προϊόντα στην εσωτερική και κυρίως στη διεθνή αγορά. Τα 17 εκατομμύρια ευρώ ξεπέρασε ο τζίρος από τις εξαγωγές του ΕΑΣ το 2014, ενώ για όλο το νομό το νούμερο πλησιάζει τα 208 εκατ. ευρώ – πολλά από αυτά οφείλονται σε αγροτικά προϊόντα.

Απέραντα χωράφια

Η Καβάλα περιτριγυρίζεται από πλούσιους και εύφορους κάμπους. Από τη μία ο κάμπος στα σύνορα με το νομό Δράμας και ανατολικά ο κάμπος της Χρυσούπολης. Πολλοί γεωργοί έχουν στραφεί στην καλλιέργεια των λεγόμενων «ενεργειακών φυτών», κυρίως ηλίανθου και σόγιας – φυτά που επιδοτούνται από ευρωπαϊκά προγράμματα και χρησιμοποιούνται για την παραγωγή εναλλακτικών καυσίμων, όπως το βιοντίζελ.

Μύρτιλα και σαλιγκάρια

Δύο νομούς τροφοδοτεί ο κάμπος ανάμεσα στην Καβάλα και τη Δράμα. Η δύσκολη οικονομική κατάσταση έχει στρέψει πολλούς σε νέες καλλιέργειες, όπως ο λωτός, το ρόδι ή το μύρτιλο. Αλλους σε καλλιέργειες ενεργειακών φυτών. Ο κ. Νικόλαος Παπουτσής καλλιεργεί από το 2005 blueberry (μύρτιλα) έξω από το χωριό Καλαμπάκι. Η οικογενειακή επιχείρηση παράγει φρέσκα φρούτα, χυμό, μαρμελάδα και άλειμμα, που διανέμονται στο νομό αλλά και στην υπόλοιπη Ελλάδα. Λίγο πιο κάτω, στο χωριό Κρηνίδες, δίπλα στον αρχαιολογικό χώρο των Φιλίππων, η κ. Βαρβάρα Μπαλτζίδου, μαγείρισσα με πείρα, μου εξηγεί γιατί η Περιφέρεια Καβάλας επέλεξε τα σαλιγκάρια ως «πιάτο των Φιλίππων» σε πρόγραμμα γαστρονομικού τουρισμού. «Παλιά έβγαιναν το βράδυ παρέες με λάμπα λουξ να μαζέψουν σαλιγκάρια, ήταν μία από τις κύριες ασχολίες των νοικοκυριών». Στην περιοχή υπάρχουν δύο είδη σαλιγκαριών: τα σκούρα καφετιά και τα άσπρα του βουνού – άσπρα λόγω των ασβεστολιθικών χωμάτων στα ορεινά.

Κρασί με ιστορία

Θαλασσινή αύρα, άργιλος και ασβεστόλιθος στο χώμα του Παγγαίου όρους και μια μακραίωνη ιστορία ευνοούν την καλλιέργεια αμπελιών στους πρόποδες του βουνού. Περισσότερα από 20 οινοποιεία λειτουργούν στο νομό Καβάλας. Το Κτήμα Βιβλία Χώρα, για παράδειγμα, παράγει 11 εξαιρετικά κρασιά στα πρότυπα της βιολογικής καλλιέργειας και η συνολική παραγωγή φτάνει τις 600.000 φιάλες ετησίως. Οι άνθρωποι του κτήματος ανακάλυψαν μια άγνωστη τοπική ποικιλία, η οποία ακόμα δεν έχει ταυτοποιηθεί ούτε της έχει δοθεί επίσημη ονομασία. Παρ’ όλα αυτά, εμφιαλώθηκαν κάποια μπουκάλια με την ονομασία «Βίβλινος» – ονομασία που έδιναν οι αρχαίοι του Παγγαίου στο κρασί τους.

Γλυκιά Καβάλα

Κουραμπιέδες! Αυτή είναι η απάντηση στις υπογλυκαιμίες των Καβαλιωτών. Οι φημισμένοι κουραμπιέδες Νέας Καρβάλης (χωριό 11 χλμ. ανατολικά της πόλης), καμωμένοι με βούτυρο εκλεκτό, μπόλικο αμύγδαλο και ζάχαρη άχνη, ήρθαν μαζί με τους πρόσφυγες από την Καππαδοκία. Στο Παγγαίο, και συγκεκριμένα στο χωριό Μουσθένη, φτιάχνουν χασλαμά -σαν χαλβάς ταψιού- και επίσης, σε όλο το νομό βρίσκουμε πολλά γλυκά του κουταλιού και αμυγδαλωτά.

Η ισχύς εν τη ενώσει

Ελαιόλαδο και ελιές Θάσου, σπαράγγια, ακτινίδια, καρπούζια και πολλά ακόμη προϊόντα εξάγει σε όλο σχεδόν τον κόσμο η ΕΑΣ Καβάλας. Τα σπαράγγια καλλιεργούνται σε όλο και περισσότερα χωράφια, ενώ στα πλάνα είναι και η εξαγωγή κερασιών και αχλαδιών.

Δείτε το πλήρες άρθρο με φωτογραφίες στο kathimerini.gr

 

ΚΑΒΑΛΑ: Όλα όσα πρέπει να ξέρεις είναι εδώ

Οι ξένοι του Μεσοπολέμου τη χαρακτήριζαν «το μικρό Μόντε Κάρλο» λόγω της αμφιθεατρικής της θέσης. Ο Εγγονόπουλος σε γράμμα του τη χαρακτηρίζει «περίεργη πόλις». Γαλάζια πολιτεία, Μέκκα του καπνού, είναι μερικοί ακόμη από τους χαρακτηρισμούς για την πόλη της Καβάλας, μιας πόλης που η ιστορία της ξεκινά από την προϊστορία, από τα πολύ πολύ παλιά χρόνια δηλαδή.
Θάλασσα, λόφοι, χερσόνησος, τείχη, ακρόπολη, καπναποθήκες, πρόσφυγες, προξενεία, αστοί, καπνεργάτες, συνδικαλισμός, εμπόριο, νεοκλασικά κτήρια, Καμάρες, τουρισμός, Μουσεία, πολυκατοικίες, τσιμέντο… τα στοιχεία που συνθέτουν την εικόνα της Καβάλας στο πέρασμα των χρόνων. Μια πόλη της Δύσης με πολλά στοιχεία από τη γείτονα Ανατολή.
Την Καβάλα πρέπει να την περπατήσεις, να αφεθείς στους ρυθμούς της, να αφουγκραστείς την ιστορία της, να κρυφακούσεις τις κουβέντες των κατοίκων της. Να μεθύσεις στα μπαράκια της, να φας ψαράκι στην παραλία, να ρομαντζάρεις στην Παλιά πόλη, να μυρίσεις τον μπασμά, να κολυμπήσεις στις παραλίες της, να χορέψεις ποντιακά σε πανηγύρια. Θα την αγαπήσεις με ό,τι κι αν επιλέξεις να κάνεις, αν δεν είναι έρωτας με την πρώτη ματιά!

Από τον 7ο π.Χ. αιώνα και για 2.500 χρόνια η Νεάπολη –όπως ήταν το αρχαιότερο όνομα της πόλης– ήταν χτισμένη, οχυρωμένη σε έναν βράχο, στη χερσόνησο. Η θέση της πόλης κατέχει στρατηγική σημασία και μόνο τυχαίο δεν είναι ότι από την πόλη περνούσε η Εγνατία Οδός της αρχαιότητας συνδέοντας την Ανατολή με τη Δύση. Την εποχή του Φιλίππου η πόλη έγινε το επίνειο των Φιλίππων, για να ακμάσει και πάλι επί ρωμαιοκρατίας χάρη στο λιμάνι. Είναι λίγο μετά –κάπου μεταξύ 7ου & 8ου μ. Χ. αιώνα– που η πόλη ονομάστηκε Χριστούπολη. Αξίζει να αναφερθεί ότι στο λιμάνι της Καβάλας αποβιβάστηκε το 49μ.Χ. ο Απόστολος Παύλος για να πάει στους Φιλίππους.
Ακολουθεί η οθωμανική περίοδος κατά την οποία η πόλη αρχίζει να αποκτά υποδομές με την επισκευή του παλιού υδραγωγείου, την ίδρυση του Ιμαρέτ από τον Ιμπραήμ Πασά αλλά και χαμάμ, τεκέδες και τζαμιά για τις ανάγκες του εξισλαμισμένου πληθυσμού που είχε αυξηθεί σημαντικά.
Στα τέλη του 14ου αιώνα η πόλη πήρε το όνομα Καβάλα το οποίο επικράτησε στο δεύτερο μισό του 15ου αιώνα, ενώ το 1864 άρχισε να εκτείνεται και πέρα από τα τείχη της. Τη σημερινή της μορφή η πόλη άρχισε να την παίρνει από το 1928.

Ανηφορίζοντας στην Παλιά πόλη
Αυτό τον ανήφορο πρέπει οπωσδήποτε να τον πάρεις, μιας κι εκεί θα δεις μερικά από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της Καβάλας, ενώ η βόλτα σου υπόσχεται ανεμπόδιστη θέα!
Στην Παναγία [όχι δεν πρόκειται για κειμενικό λάθος, καθώς έτσι ονομάζεται η περιοχή της Παλιάς πόλης] βρίσκεται το κάστρο, που όταν χτίστηκε προοριζόταν για προστασία από επιθέσεις με βέλη, τόξα και ξίφη αλλά έχασε αυτό του τον χαρακτήρα την εποχή της πυρίτιδας, ενώ στην οθωμανική περίοδο αποτέλεσε τόπο φυλακής και εξορίας για τους υπηκόους του Σουλτάνου.
Η ακρόπολη οφείλει τη σημερινή της μορφή στους Οθωμανούς που την κατασκεύασαν στα ερείπια του βυζαντινού κάστρου το 1425 & το 1530. Το σημαντικότερο τμήμα της αποτελούσε ο εσωτερικός περίβολος με τη δεξαμενή νερού, την αποθήκη πυρομαχικών και τροφίμων, τον κεντρικό κυλινδρικό πύργο και τα καταλύματα της φρουράς. Μέχρι το 1880, εκεί βρισκόταν το διοικητικό κέντρο της πόλης, παρότι η πόλη είχε ήδη εκταθεί έξω από τα τείχη από το 1864.
Η βόλτα στην Παλιά πόλη περνά και από την πλατεία του Μοχάμεντ Αλί με το άγαλμά του στο κέντρο της, ανάμεσα στο κονάκι του, το σπίτι της οικογένειάς του δηλαδή, και στην εκκλησία της Παναγίας. Η πλατεία χτίστηκε εκεί όπου βρίσκονταν τα σπίτια των χριστιανών την περίοδο της τουρκοκρατίας. Το κονάκι, είναι ένα κτίσμα του 18ου αιώνα κι ένα από τα λίγα σπίτια οθωμανικής αρχιτεκτονικής που διασώζεται χάρη στην υποδειγματική αναστήλωσή του.
Περιδιαβαίνοντας θα περάσεις και από την οδό Μοχάμεντ Αλί, θα ανακαλύψεις την παλιά συνοικία και το τζαμί του Χουσεϊν Μπέη, ενώ η θέα του προαυλίου του 7ου Δημοτικού Σχολείου σε κάνει να ζηλεύεις τα παιδιά που φοιτούν σε αυτό και θέλεις να γυρίσεις στα μαθητικά σου χρόνια, τώρα!
Τελευταίο αλλά σε καμία περίπτωση έσχατο, αφήσαμε στη βόλτα μας το Ιμαρέτ.
Πρόκειται για ένα μνημείο εξαιρετικής ομορφιάς το οποίο έχει κηρυχθεί διατηρητέο και, ευτυχώς, χάρη στην οικογένεια Μισιριάν έχει αναστηλωθεί πλήρως. Χαρακτηριστικό του οι μολύβδινοι τρούλοι και οι καμινάδες σε διάφορα ύψη, ενώ τον ανταγωνισμό των εσωτρερικών του αυλών φαίνεται να τον κερδίζει η μεγαλύτερη με την κινστέρνα στη μέση. Το οικοδόμημα το έχτισε ο Μοχάμεντ Άλη (λέγε με και Μεχμέτ Αλή πασά) με αρχικούς στόχους την εκπαίδευση και την παροχή κοινωνικών υπηρεσιών. Με την πάροδο του χρόνου οι αρχικοί στόχοι ατόνησαν και πλήθαιναν οι φωνές όσων ζητούσαν τη μεταφορά του από την πόλη της Καβάλας. Ωστόσο η λειτουργία του Ιεροδιδακσαλείου συνεχίστηκε μέχρι το 1902 και ως φιλανθρωπικό ίδρυμα μέχρι το 1923.
Με την ανταλλαγή των πληθυσμών έμειναν εκεί πρόσφυγες αλλά και άποροι – μέχρι περίπου τη δεκαετία του ’70, ενώ κατά την περίοδο της επταετίας, το Ιμαρέτ παρήκμασε.
Το Ιμαρέτ ανήκει στην αιγυπτιακή κυβέρνηση από την οποία το έχει επινοικιάσει η οικογένεια Μισιριάν και πλέον, λειτουργεί ως πολυτελές κατάλυμα διατηρώντας τη λιτή διακόσμηση και τα γεωμετρικά σχήματα.

Τι καπνό φουμάρει η Καβάλα;
Η ιστορία του καπνού στην Ελλάδα είναι συνυφασμένη με την πόλη της Καβάλας καθώς ήταν η πόλη που συγκέντρωσε στα μέσα του 19ου αιώνα την εμπορική εκμετάλλευση των καπνών της Βαλκανικής και της μοναδικής ποικιλίας μπασμά. Η ανάπτυξη επέφερε αλλαγές στην κοινωνία της πόλης με τη δημιουργία μιας ισχυρής και πλούσιας αστικής τάξης εμπόρων, με την παρουσία εμπορικών οίκων και προξενείων ευρωπαϊκών χωρών αλλά και με τη συσσώρευση εργατών από την ύπαιθρο αλλά και προσφύγων της Μικρασιατικής καταστροφής.
Οι περισσότερες καπναποθήκες συγκεντρώθηκαν αρχικά στην περιοχή του Αϊ – Γιάννη ώστε να είναι εύκολη η πρόσβαση στο λιμάνι για τη φόρτωση και τη μεταφορά του καπνού, αλλά μετά το 1900 καπναποθήκες χτίστηκαν και σε άλλες συνοικίες. Τη «χρυσή εποχή» μέχρι το 1918, στην Καβάλα δραστηριοποιούνταν περί τις 50 εταιρείες καπνού και 160 καπναποθήκες απασχολώντας εργατικό δυναμικό 14.000.
Δεν είναι τυχαίο ότι το 1914 στην Καβάλα υπογράφηκε η πρώτη συλλογική σύμβαση εργασίας και αναπτύχθηκε έντονο συνδικαλιστικό κίνημα. Της ακμής ακολούθησε η παρακμή καθώς η παγκόσμια κρίση και η ανεργία του 1929 έπληξε και τον κλάδο του καπνού και τη διετία 1927-8 έγιναν μαζικές απεργίες με νεκρούς και τραυματίες.

Κατηφορίζοντας…
Ωραία η βόλτα στην Παναγία, άκρως απολαυστική, αλλά η καρδιά της πόλης είναι … downtown. Στην πλατεία Ελευθερίας κυλά η καθημερινότητα, στον πεζόδρομο της Μεγάλου Αλεξάνδρου θα τους δεις όλους και θα σε δουν (τίνος είσαι εσύ;) καθώς θα προσπαθείς να αποφασίσεις πού θα πιείς τον καφέ σου (την καπναποθήκη που έγινε εμπορικό κέντρο την είδες;). Η εμπορική δραστηριότητα είναι συγκεντρωμένη στην οδό Ομονοίας, ενώ θα συναντήσεις και τα νεοκλασικά κτήρια που έχουν απομείνει. Το Δημαρχείο, η Μεγάλη Λέσχη, το Μέγαρο Τόκου, το παλιό Παρθεναγωγείο (σήμερα στεγάζει σχολείο), το Μέγαρο Wix είναι κάποια από αυτά. Μη σταθείς μόνο στο εξωτερικό, χτύπα την πόρτα και μπες!

Τις Καμάρες, με μήκος 270μ. και (μέγιστο) ύψος 26μ. δεν θα τις χάσεις μιας και είναι το πιο χαρακτηριστικό σημείο της Καβάλας. Είναι διατηρητέο μνημείο και πλέον πολύβουο λόγω των αυτοκινήτων που… δεν τις αφήνουν να ησυχάσουν. Αποτελούν τμήμα ενός μεγάλου συστήματος ύδρευσης του βράχου της Παναγίας που είχε μήκος 6.400μ. Τη σημερινή μορφή την πήρε την εποχή του Σουλτάνου Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπούς (ναι, αυτού που έβλεπες στην tv) καθώς οι ειδικοί από μελέτες της τοιχοποιίας θεωρούν ότι είναι παλαιότερο.
Στο τμήμα που διασώζεται σήμερα θα δείτε προσφυγικά σπίτια τα οποία έχουν αναστηλωθεί και φροντιστεί, ενώ πολύ κοντά υπάρχουν μαγαζάκια του περασμένου αιώνα και μεντρεσές.

Είπαμε, η βόλτα στην Καβάλα όσο χαλαρή και να είναι δεν παύει να είναι μια βόλτα στην ιστορία! Και σου επιφυλάσσει ενδιαφέρουσες συναντήσεις… με διαφορετικούς πολιτισμούς και εθνικότητες.

Ένα... διαφορετικό «air show» από την πόλη της Καβάλας ως τη Θάσο!

Τι είναι αυτό που κάνει αυτήν την πόλη «μαγική»;
Η θάλασσα και ο ουρανός της πάντως, δημιουργούν ένα σκηνικό για εκπληκτικές εικόνες!
Ακολουθήστε μας σε μια διαδρομή από την Καβάλα ως τη Θάσο, μέσα από μια συλλογή με εκπληκτικές φωτογραφίες που «ξεχειλίζουν» θάλασσα και ουρανό…

Μια περιήγηση στην πόλη της Καβάλας από το Horizon TV ?

Η Καβάλα αν και σύγχρονο αστικό κέντρο, διαθέτει πολυάριθμες παραλίες, χώρους για ανάπαυση και πεζοπορικές διαδρομές. Είναι μια από τις λίγες πόλεις της Ελλάδας που μέσα στον πολεοδομικό της ιστό διαθέτει 4 οργανωμένες παραλίες. Ανατολικά θα βρείτε την παραλία του Περιγιαλίου ενώ δυτικά την παραλία της Ραψάνης, την δημοτική πλαζ της Καλαμίτσας και τον πολυχώρο του Μπάτη.

Διαθέτει επίσης τρία άλση, με χώρους άθλησης που ενδείκνυνται παράλληλα για μια ημερήσια εκδρομή. Πρόκειται για το άλσος της Παναγούδας στην συνοικία της Αγίας Παρασκευής, το περιαστικό δάσος της Καβάλας στη Χωράφα και το άλσος των Πεντακοσίων στον ομώνυμο συνοικισμό. Επιπλέον, κεντρικά θα βρείτε το Δημοτικό Κήπο και το πάρκο του Φαλήρου στην Παραλία (με γήπεδο μπάσκετ, τένις, παιδική χαρά και ειδικά διαμορφωμένο χώρο για skateboard). Υπάρχουν αρκετές πεζοπορικές διαδρομές οι οποίες ξεκινούν μέσα από την πόλη. Πρόκειται για το τμήμα της αρχαίας Εγνατίας Οδού στα δυτικά, για το μονοπάτι που ξεκινάει από την περιμετρική στο ύψος του Αγ. Παντελεήμονα και καταλήγει στο Σταυρό, το ιστορικό μονοπάτι που ακολουθεί το δρόμο του νερού από το οποίο υδρεύονταν η Καβάλα στο παρελθόν (ξεκινά από την εκκλησία του Αγ. Κωνσταντίνου) και τέλος το εκπληκτικό μονοπάτι που ακολουθεί το ρέμα της Παλαιάς Καβάλας, το οποίο αναδείχτηκε και διαμορφώθηκε χάρις στον Δήμο Φιλίππων και του προγράμματος Leader (απέχει μόλις 15 λεπτά με αυτοκίνητο από την Καβάλα).

Παρακολουθήστε το βίντεο

Από τον Αντώνη και το Horizon TV

 

Προορισμός: Καβάλα

Η Καβάλα, πρωτεύουσα του νομού Καβάλας, είναι χτισμένη αμφιθεατρικά κατά μήκος της παραλίας. Είναι από τις ομορφότερες πόλεις στην βόρεια Ελλάδα, με πλούσια ιστορία και παράδοση. Πανέμορφο τοπίο, ενδιαφέροντα ιστορικά μνημεία, υπέροχες ακρογιαλιές, συνδυασμένα με τις παροχές που προσφέρει η καλή τουριστική υποδομή, περιμένουν τον ταξιδιώτη στην Καβάλα, την ωραία νύμφη της Ανατολικής Μακεδονίας.

Διοικητικό και πνευματικό κέντρο της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, η Καβάλα απέχει 161 χιλιόμετρα από τη Θεσσαλονίκη, είναι έδρα του ομώνυμου νομού και περιβάλλεται από τα όρη Παγγαίο, ´Ορβηλος και Σύμβολο.

Το Παγγαίο είναι ένα πανέμορφο βουνό κατάφυτο με οξυές, καστανιές, έλατα και πλατάνια. Δεσπόζει στα δυτικά του νομού και είναι ορατό από πολλές πόλεις. Η ιστορία του καθορίζεται από τις πηγές χρυσού που έχει και συνδέεται άμεσα με την ιστορία της Καβάλας. Στην μυθολογία αναφέρεται ως η περιοχή όπου συγκροτήθηκαν για πρώτη φορά οι διονυσιακοί θίασοι και κατά την παράδοση υπήρχε Ιερό του Διονύσου. Ενας ακόμα Θεός, ο Ορφέας, συνδέεται με την περιοχή του Παγγαίου.

´Οπως και να πλησιάσει κανείς την Καβάλα, από τη θάλασσα ή από τα βουνά, θα βρεθεί μπροστά στα μάτια του μια πόλη πανοραμική, αμφιθεατρικά χτισμένη, περιβεβλημένη από την υπέροχη γαλάζια θάλασσα και τα καταπράσινα βουνά. Μένει καταγοητευμένος από τη θέα της.

Η “Παναγία”, η παλιά Καβάλα, επεκτείνεται σαν μια γήινη βραχώδης γλώσσα βαθιά μέσα στη θάλασσα. Είναι στεφανωμένη από τη μεσαιωνική Ακρόπολη (που ιδρύθηκε το 1425) και περιβάλλεται από τα τείχη που υψώθηκαν το 926 και συμπληρώθηκαν το 1307-8. Δύο αιώνες αργότερα μετατράπηκαν τα τείχη του Ανδρόνικου Β’ σε υδραγωγείο, σημερινές “Καμάρες”, το οποίο προμήθευε την πόλη με νερό από τις βουνίσιες πηγές που βρίσκονται απέναντι.

Το φρούριο, το υδραγωγείο, τα ειδυλλιακά σοκάκια και τα ανέπαφα από τη μοντέρνα αρχιτεκτονική σπιτάκια με τις όμορφες αυλές τους, στολισμένες με λουλούδια, δίνουν στο παλιό αυτό τμήμα της πόλης το δικό της προσωπικό χαρακτήρα. ´Ενας χαρακτήρας που χαράκτηκε από μια ιστορία, που φτάνει πίσω ως τον 7ο αιώνα π.Χ. όταν αυτή ιδρύθηκε από τους Θάσιους. Η πόλη ονομαζόταν τότε “Νεάπολη”. Ηταν μέλος της Α και Β Αθηναϊκής Συμμαχίας, έως ότου κυριεύτηκε από το Φίλιππο, βασιλιά της Μακεδονίας. Στα χρόνια του έγινε σπουδαίο επίνειο, το οποίο ένωνε τους Φιλίππους, πρωτεύουσα της Μακεδονίας, με τον τότε γνωστό κόσμο. Ο δρόμος του Αποστόλου Παύλου προς τους Φιλίππους τον οδήγησε από τη Νεάπολη. Ηταν η πρώτη ευρωπαϊκή πόλη που δέχτηκε το Χριστιανισμό. Για το λόγο αυτό της έδωσαν αργότερα οι Βυζαντινοί το όνομα “Χριστούπολη”. Και σε ανάμνηση της πρώτης Ευρωπαίας χριστιανής, την οποία βάφτισε ο Απόστολος Παύλος οι κοδομήθηκε ο ναός της “Λυδίας”, που, ανοικοδομημένος εκ νέου, είναι αγαπητός στο λαό σαν μια εκκλησία βαπτίσματος.

Στους αρχαίους Φιλίππους υπάρχουν κτίσματα από την εποχή του ιδρυτή της και από τις επόμενες εποχές μέχρι βαθιά στο Μεσαίωνα, άλλα γερμένα κάτω και άλλα αναστηλωμένα. Στο αρχαίο θέατρο πραγματοποιείται κάθε καλοκαίρι φεστιβάλ αρχαίων δραμάτων.

Αλλά και η περίοδος της τουρκικής κατοχής άφησε τα χνάρια της στην Παναγιά. Στην κορυφή της γήινης γλώσσας προβάλλουν το σπίτι, στο οποίο γεννήθηκε ο Μωχάμεντ Αλη το 1769, που υπήρξε ιδρυτής της αιγυπτιακής δυναστείας και το άγαλμά του, ενός καβαλάρη που ορθώνεται πάνω σε ένα μαρμάρινο βάθρο, το οποίο καταλήγει στην επιβλητική βραχώδη ακτή. Από αυτήν έχει κανείς, ιδιαίτερα αργά το απόγευμα, μια αξέχαστη ωραία θέα της Καβάλας, αντικατοπτρισμένης στο χρυσό φως του ηλιοβασιλέματος, του υπέροχου σε χρώματα λιμανιού και της Θάσου, πέρα από την απέραντη θάλασσα.
Στα χρόνια της τουρκικής κατοχής συμπίπτει επίσης η μετονομασία της παλαιάς Χριστούπολης σε Καβάλα (1470), που άρχισε η ανοικοδόμησή της το 1528 μετά την καταστροφή της από τους Τούρκους κατακτητές.

mathra.gr

 

Καβάλα: Δαντελωτή πολιτεία

Το κέντρο της Καβάλας «φωτίζεται» από τη θέα της θάλασσας. Οι πεζόδρομοι, η σύγχρονη αγορά και οι κεντρικές πλατείες είναι μια διαδρομή που μπορεί να σας πάρει ώρες. Κάθε δρόμος έχει τη δική του ταυτότητα, τα ιστορικά μνημεία διατηρούνται και ορίζουν την σύγχρονη πόλη.

Σήμα κατατεθέν οι Καμάρες, το εντυπωσιακό υδραγωγείο, που χτίστηκε τον 16ο αιώνα. Το εντυπωσιακό πτωχοκομείο αιγυπτιακού ρυθμού, επίσης γνωστό περισσότερο ως Ιμαρέτ, έχει ανακατασκευαστεί πλήρως και φιλοξενεί σήμερα ένα πολυτελές, ατμοσφαιρικό ξενοδοχείο. Σχεδόν ανατρίχιασα την πρώτη φορά που κοντοστάθηκα μπροστά στο πανέμορφο σπίτι του Μεχμέτ Αλή, που σήμερα λειτουργεί ως μουσείο. Ο Μεχμέτ Αλή ήταν Αιγύπτιος που έζησε πολλά χρόνια στην Καβάλα, την αγάπησε όσο καμία άλλη πόλη και δεν την ξέχασε ούτε όταν έγινε πασάς και ιδρυτής της τελευταίας μεγάλης αιγυπτιακής δυναστείας. Μην παραλείψετε να ανηφορίσετε μέχρι το φρούριο στην κορυφή της παλαιάς πόλης, απολαμβάνοντας τη μοναδική ατμόσφαιρα και τη θέα από ψηλά, που θα σας ανταμείψει.

Το Καρνάγιο βρίσκεται στο ίδιο σημείο για 500 και πλέον χρόνια. Πολυκατοικίες χτίστηκαν, η πόλη μεγάλωσε, κι αυτό εκεί! Μοιάζει με ζωντανό μουσείο ενός επαγγέλματος υπό εξαφάνιση: Καθημερινά από τις οκτώ μέχρι τις δυόμισι, μπορείτε να χαζεύετε με τις ώρες τους μάστορες που επισκευάζουν καΐκια.

Αν και ο δήμος έχει βάλει ένα τουριστικό τρενάκι για τους «τεμπέληδες», τους βιαστικούς και τους ρομαντικούς, θα χρειαστεί να περπατήσετε αρκετά για να ανακαλύψετε όλες τις ομορφιές που κρύβει η πόλη.

Η Καβάλα μπορεί να είναι σύγχρονο αστικό κέντρο, διαθέτει όμως πολυάριθμες παραλίες, χώρους για ανάπαυση και πεζοπορικές διαδρομές. Είναι μία από τις λίγες πόλεις μας που διαθέτει «εντός των τειχών» οργανωμένες παραλίες: Περιγιάλι, Ραψάνη, Καλαμίτσα και Μπάτης. Σε μεγαλύτερες αποστάσεις, οι απέραντες αμμουδιές της Νέας Ηρακλείτσας και της Νέας Περάμου με τους φημισμένους Αμμόλοφους προσδίδουν άλλο νόημα στην απόδρασή σας όποια εποχή και αν πραγματοποιηθεί.

Γαλαζοπράσινα ζεστά νερά βρέχουν τη δαντελωτή ακτογραμμή των δεκάδων χιλιομέτρων, που από μακριά φαντάζει απέραντη. Επιπλέον, μετά τη Νέα Πέραμο και πλάι στον δρόμο για τη Θεσσαλονίκη, δεκάδες ερημικές παραλίες με χρυσαφένια άμμο και τιρκουάζ νερά περιμένουν να φιλοξενήσουν όσους θέλουν να κάνουν μερικά χιλιόμετρα ακόμη. Τέλος, η ατελείωτη παραλία της Κεραμωτής στα ανατολικά αποτελεί έναν τόπο μοναδικής ομορφιάς, με κάτασπρη ψιλή άμμο και ρηχά νερά περιστοιχισμένα από δέντρα.

Επίσης, η Καβάλα διαθέτει πολλούς χώρους πρασίνου, όπως το άλσος της Παναγούδας στη συνοικία της Αγίας Παρασκευής, το περιαστικό δασύλλιο στη Χωράφα και το Αλσος των Πεντακοσίων στον ομώνυμο συνοικισμό. Για τους λάτρεις τις πεζοπορίας, υπάρχουν αρκετές διαδρομές, οι οποίες μάλιστα ξεκινούν μέσα από την πόλη. Η αγαπημένη στα δυτικά της πόλης είναι ένα τμήμα της αρχαίας Εγνατίας Οδού, ενώ μια δεύτερη είναι το μικρό μονοπάτι που ξεκινάει από το ύψος του Αγίου Παντελεήμονα και καταλήγει στον Σταυρό. Πολύ ξεχωριστή είναι αυτή με το ιστορικό μονοπάτι που ακολουθεί το δρόμο του νερού από το οποίο υδρευόταν η Καβάλα στο παρελθόν.

Εξω από τη Νέα Καρβάλη βρίσκεται το Ακόντισμα, μια αρχιτεκτονική αναπαράσταση παλιού καππαδοκικού οικισμού που τώρα κατοικείται αποκλειστικά από ταξιδιώτες. Λίγα χιλιόμετρα έξω από την πόλη βρίσκεται ο αρχαιολογικός χώρος των Φιλίππων. Με έναν καλό ξεναγό, περπατώντας ανάμεσα στα αρχαία ερείπια, μπορείτε να φανταστείτε ολόκληρη την πόλη με τους κατοίκους και τους βασιλιάδες της. Στο θέατρο των Φιλίππων, όμως, δεν χρειάζεται φαντασία. Το καλοκαίρι γεμίζει κόσμο από όλη την Ελλάδα και οι παραστάσεις του είναι πάντα προσεγμένες και ποιοτικές.

Γεύσεις και αγαθά
Οσον αφορά τη γεύση, στην Καβάλα μπορείτε να απολαύσετε όλα τα αγαθά του βόρειου Αιγαίου και μάλιστα σε πολύ καλές τιμές. Αμέτρητα ουζερί και ψαροταβέρνες, από τα στέκια της παλαιάς πόλης μέχρι τα παραθαλάσσια της Νέας Περάμου, προσφέρουν καλό φαγητό, χωρίς να λείπουν οι προτάσεις για εξεζητημένες απολαύσεις.
Οταν επισκεφθείτε την Καβάλα και τις γύρω περιοχές της, μην παραλείψετε να δοκιμάσετε τα παραδοσιακά τους προϊόντα: Τους φημισμένους κουραμπιέδες της Νέας Καρβάλης με ολόκληρο αμύγδαλο που μοσχοβολούν βούτυρο. Τα περίφημα γλυκά ταψιού, το κρασί, το τσίπουρο και το ούζο που θα βρείτε στη Νέα Πέραμο, στο Μυρτόφυτο και τη Χρυσούπολη αντίστοιχα αλλά και το σπάνιο και εξαιρετικό κρασί Λαλίκος, που θα βρείτε στο χωριό Παλιά Καβάλα.
Επίσης, η Καβάλα είναι γνωστή και για τις ξεχωριστές αγιογραφίες της αλλά και για τα χειροποίητα μαγειρικά και χάλκινα σκεύη, που μπορείτε να αγοράσετε από τα μικρά μαγαζάκια που θα βρείτε στην πόλη.

Οπου υπάρχει καπνός
Τα καπνά της Μακεδονίας, φημισμένα σε όλο τον κόσμο, μετέτρεψαν την πόλη σε κέντρο επεξεργασίας και εμπορίας καπνού και έφεραν πόρους στην Καβάλα. Ακόμα πιο γνωστή, όμως, από την ποιότητα των καπνών της έγινε για τους καπνεργάτες της, που έμειναν στην ιστορία με την κοινωνική τους συνείδηση, το οργανωμένο συνδικαλιστικό τους κίνημα και τους ασυμβίβαστους αγώνες τους. Με την ίδρυση του τουρκικού συντάγματος, το 1908, ιδρύεται και το πρώτο επίσημο καπνεργατικό σωματείο στα Βαλκάνια με την επωνυμία «Ευδαιμονία». Σήμερα οι πελώριες, σχεδόν επιβλητικές αποθήκες καπνού είναι αναπόσπαστο κομμάτι της αρχιτεκτονικής φυσιογνωμίας της πόλης.

thecookbook.gr

Καβάλα: η μακεδόνισσα καλλονή

Οι αστικές και φυσικές ομορφιές της Καβάλας, αλλά και τα αξιοθέατά της, την κατατάσσουν σε έναν από τους πιο ενδιαφέροντες προορισμούς της χώρας.

Μια από τις ομορφότερες και γραφικότερες πόλεις της χώρας μας, εξαιτίας της μοναδικής της φυσιογνωμίας, της προνομιακής τοποθεσίας της, αλλά και της ζεστής και φιλικής της ατμόσφαιρας, η Καβάλα αποτελεί ιδανικό ταξιδιωτικό προορισμό, αλλά και ορμητήριο για διάφορες εκδρομές (π.χ. στη Θάσο ή στο Δέλτα του Νέστου).

Είναι μια από τις πιο μεγάλες πόλεις της Βόρειας Ελλάδας, μετά την Θεσσαλονίκη, κτισμένη αμφιθεατρικά στις πλαγιές της οροσειράς «Σύμβολο», με μοναδική θέα στη θάλασσα.

Η συνύπαρξη των νεοκλασικών, των παραδοσιακών και των σύγχρονων σπιτιών, ο συνδυασμός βουνού και θάλασσας, τα όμορφα τοπία που προσφέρονται για περιηγήσεις στη φύση και τα ιστορικά μνημεία, συνθέτουν ένα σκηνικό μοναδικό.
Το εντυπωσιακό κτίριο- μικρογραφία ουγγρικού πύργου, στη νέα πόλη της Καβάλας, κτίστηκε περίπου το 1895 από τον Ούγγρο καπνέμπορο Pierre Herzog και το 1937 αγοράστηκε από το δήμο Καβάλας για να στεγάσει το δημαρχείο της πόλης.

Στην Καβάλα λειτουργεί επίσης αρχαιολογικό μουσείο -με αντιπροσωπευτικά μνημεία από την ευρύτερη πολιτιστική ενότητα της Ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης- που λειτουργεί παράλληλα και ως μουσείο της πόλης και της ευρύτερης περιοχής της, μουσείο καπνού και δημοτικό λαογραφικό μουσείο.

Το μεσαιωνικό υδραγωγείο της πόλης, οι «Καμάρες», όπως ονομάζεται, είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα βυζαντινά μνημεία της Καβάλας, το οποίο δέχτηκε από πολύ νωρίς επιδιορθώσεις και εκτεταμένες επισκευές κατά την Οθωμανοκρατία, ιδιαίτερα στα χρόνια του Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπούς και Νομοθέτη (1530 μ. Χ. περίπου) και σώζεται έως σήμερα σε πολύ καλή κατάσταση. Γεωγραφικά βρίσκεται σε μια θέση που ουσιαστικά χωρίζει την παλιά από τη νέα πόλη.

Η παλιά πόλη και το κάστρο
Στην παλιά πόλη ή αλλιώς συνοικία της Παναγίας ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει κτίρια, πλακόστρωτα δρομάκια και μνημεία, όπως το Ιμαρέτ, ένα υπέροχο ισλαμικό κομψοτέχνημα που χτίστηκε το 1817, από τον Μεχμέτ Αλή, χρησιμοποιήθηκε ως ιεροδιδασκαλείο και πτωχοκομείο και αποτελεί σήμερα ένα πολυτελέστατο ξενοδοχείο.

Σε όλο το μήκος της οδού Θ. Πουλίδου, υπάρχουν γραφικά ταβερνάκια και καφέ, ενώ κατευθυνόμενοι προς το άκρο της Χερσονήσου της Παναγίας, θα δείτε το σπίτι του Μεχμέτ Αλή, ιδρυτή της τελευταίας Αιγυπτιακής Δυναστείας, που λειτουργεί επίσης ως καφέ με πανοραμική θέα. Δίπλα από το σπίτι, είναι τοποθετημένο το άγαλμα του Μεχμέτ Αλή, δώρο των Ελλήνων της Αλεξάνδρειας στους Καβαλιώτες, ενώ στο τέλος της Χερσονήσου της παλιάς πόλης, βρίσκεται ο φάρος, σε ένα σημείο που ενδείκνυται για ρομαντικές βόλτες.

Στην κορυφή της παλιάς πόλης δεσπόζει το φρούριο της Καβάλας, που κτίστηκε το πρώτο τέταρτο του 15ου αιώνα, στηριζόμενο σε θεμελίωση Βυζαντινής περιόδου και δέχτηκε αλλεπάλληλες ανακατασκευές και επεμβάσεις από τους Βυζαντινούς, τους Ενετούς και τους Τούρκους. Στο υπαίθριο θέατρό του διοργανώνονται πολιτιστικές εκδηλώσεις, ενώ σωζόμενα τείχη της ακρόπολής του υπάρχουν σε πολλά μέρη της παλιάς πόλης.

Μπορείτε να περιηγηθείτε στην παλιά πόλη της Καβάλας με αυτοκίνητο, με τα πόδια αλλά και δωρεάν με το τρενάκι του Δήμου Καβάλας.

Το λιμάνι
Το λιμάνι της Καβάλας έπαιξε καθοριστικό ρόλο για την εξέλιξη και την ανάπτυξη της πόλης από την αρχαιότητα μέχρι και σήμερα.
Η χερσαία ζώνη του είναι το κεντρικό σημείο για την ψυχαγωγία και για την τουριστική δραστηριότητα, ενώ από τον Οκτώβριο του 2002 η εμπορική κίνηση μεταφέρθηκε στο λιμάνι της Ν. Καρβάλης «Φίλιππος Β’».

Οι παραλίες
Παρότι σύγχρονο αστικό κέντρο, η Καβάλα διαθέτει χώρους για ανάπαυση, διαδρομές πεζοπορίας, αλλά και πολυάριθμες παραλίες, πολλές από τις οποίες διαθέτουν «γαλάζια σημαία». Μάλιστα, είναι μια από τις λίγες πόλεις της Ελλάδας που μέσα στον πολεοδομικό της ιστό διαθέτει 4 οργανωμένες παραλίες.

Στην ανατολική πλευρά του νομού βρίσκεται η παραλία της Κεραμωτής, ενώ στην πόλη, από τα ανατολικά συναντάμε το Περιγιάλι, στο κέντρο την παραλία της Ραψάνης και στα δυτικά την Καλαμίτσα, το Μπάτη και την Τόσκα και το Παληό. Στα δυτικά του νομού υπάρχουν ακόμη περισσότερες παραλίες, η μια πιο όμορφη από την άλλη: η Νέα Ηρακλείτσα, η Νέα Πέραμος, οι Αμμόλοφοι, η Αλμύρα, η Σαρακήνα, η Ακτή Κάρυανης η ακτή Οφρυνίου και πολλοί άλλοι μικροί κολπίσκοι.

clickatlife.gr

Καβάλα: Ήρθες για να μείνεις...

Όλοι έχουν να λένε για τη μαγική θέα στα μακεδονικά παράλια και το ανοικτό Αιγαίο, από τον φάρο και το ύψωμα του κάστρου… Όμως η Καβάλα δεν είναι απλώς ένας γοητευτικός τουριστικός προορισμός. Οι εξοχές της, τα γύρω βουνά, οι παραλίες της, οι παραδοσιακές γειτονιές στη συνοικία της Παναγιάς συνθέτουν το σκηνικό μιας πόλης που σε κερδίζει για πάντα!

H νεότευκτη Εγνατία Οδός σαφώς και μίκρυνε τις αποστάσεις στη Βόρεια Ελλάδα. Εφορμώντας από τη Θεσσαλονίκη, από τη Βέροια, την Κοζάνη και τη Λάρισα ούτε που θα το καταλάβεις για πότε θα βρεθείς να χαλαρώνεις στο λιμάνι της Καβάλας χαζεύοντας τα πολύχρωμα πλεούμενα να κουρνιάζουν δίπλα στην προβλήτα ή ν’ ατενίζεις στο βάθος τον θαλασσινό ορίζοντα και να… ταξιδεύεις! Οι εκπλήξεις στην παραλιακή μακεδονική πόλη μόλις άρχισαν…

Την οικονομική ευμάρεια του παρελθόντος, η Καβάλα τη χρωστά στην επεξεργασία και εμπορία του καπνού, δραστηριότητα που γνώρισε μεγάλη ακμή στο διάστημα από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι τον Μεσοπόλεμο. Τότε ήταν που ο συνολικός όγκος των εμπορευμάτων που διακινούνταν από το λιμάνι της Καβάλας ξεπερνούσε κι αυτόν του λιμανιού τη Θεσσαλονίκης.

Τα καπνά προορίζονταν κυρίως για την αμερικανική αγορά. Στην πλατεία Καπνεργατών η οποία δεσπόζει πάνω από την προκυμαία, θα δείτε να ξεχωρίζει το μεγάλο κτήριο της αναπαλαιωμένης καπναποθήκης του Τούρκου καπνέμπορα Κιζί Μιμίν που σήμερα είναι πολιτιστικό κέντρο του δήμου.

Το Μάρτιο του 1914, στον χώρο της πλατείας πραγματοποιήθηκε η μεγαλύτερη καπνεργατική απεργία που κράτησε 20 μέρες και σημάδεψε το εργατικό κίνημα της χώρας.

Από την πλατεία Καπνεργατών θα βρεθούμε στις Καμάρες, ένα μνημειακών διαστάσεων οικοδόμημα -αποτελείται από 60 αψίδες και έχει μέγιστο ύψος 52 μέτρα- κτισμένο τον 16ο αιώνα από τον Σουλεϊμάν τον Μεγαλοπρεπή. Είχε χρήση υδραγωγείου και υδροδοτούσε την πόλη από μια πηγή στην κορφή του λόφου και σήμερα μαζί με τις καπναποθήκες και το κάστρο συγκαταλέγεται στα σημαντικότερα αξιοθέατα.

Αριστερά από το λιμάνι, πάνω στη χερσόνησο της Παναγιάς απλώνει τις γειτονιές της η Παλιά Πόλη. Από τον ναό του Αγίου Νικολάου κοντά στις Καμάρες θα ανηφορίσουμε την οδό Πουλίδου για να βρεθούμε στο Ιμαρέτ, αυτό το θαυμάσιο ισλαμικό αρχιτεκτόνημα -το έκτισε ο Μεχμέτ Αλί το 1817- με τους αλλεπάλληλους τρούλους και τους μιναρέδες που θυμίζει «Χίλιες και μια νύχτες». Το Ιμαρέτ έχει διατελέσει ιεροδιδασκαλείο, πτωχοκομείο, διδακτήριο, αναψυκτήριο, εστιατόριο και σήμερα στεγάζει ένα από τα πιο ατμοσφαιρικά ξενοδοχεία της Ευρώπης!

Λίγο πιο πάνω, εκεί που η χερσόνησος στενεύει προς την άκρη της, μια μικρή πλατεία φιλοξενεί το σπίτι -σήμερα μουσείο- και το μπρούντζινο άγαλμα του Αιγύπτιου πασά Μεχμέτ Αλί που γεννήθηκε στην Καβάλα και την ευεργέτησε. Η θέα είναι εντυπωσιακή. Ο ναός της Παναγιάς ξεπροβάλλει αμέσως μετά, ενώ δίπλα στο δημοτικό σχολείο εμφανίζεται ο φάρος ?φημισμένο σημείο για να απολαύσεις το ηλιοβασίλεμα. Το ανηφορικό καλντερίμι ελίσσεται μέσα από τις γειτονιές και μας φέρνει στο ύψωμα του λόφου όπου δεσπόζει το κάστρο. Στην πορεία θα συναντήσουμε το τζαμί που κτίστηκε τον 17ο αιώνα όταν η ακρόπολη μετατράπηκε σε φυλακή των αντιφρονούντων του σουλτάνου.

Φτάνοντας στο ψηλότερο σημείο του λόφου θα έχουμε ολοκληρώσει τη βόλτα στην Παλιά Πόλη. Από τις επάλξεις του κάστρου η σύγχρονη πρωτεύουσα του νομού απλώνεται στα πόδια σου. Το λιμάνι, οι γειτονιές, μεγάλο μέρος της δαντελωτής ακτογραμμής, όλα στο πιάτο!

Η θέα είναι αφοπλιστική, οι εικόνες αξέχαστες, τα αξιοθέατα πολλά, και οι θαλασσινοί προορισμοί αρκετοί και εύκολα προσεγγίσιμοι, ακόμα και αν θέλουμε να μιλήσουμε για την αντικρινή, καταπράσινη Θάσο. Ενα είναι σίγουρο, πως εδώ θα ξανάρθεις και θα μείνεις…

Στην πορεία του χρόνου
Πότε ακριβώς κτίσθηκε η Καβάλα δεν είναι ιστορικά εξακριβωμένο. Ομως οι αρχαιολόγοι πιστεύουν πως ο αρχαιότερος πρόγονός της ήταν η Νεάπολη την οποία ίδρυσαν Θάσιοι μαζί με έποικους Ερετριείς. Η ισχυρή πόλη-κράτος υπήρξε μέλος της αθηναϊκής συμμαχίας, όμως διατηρούσε την αυτονομία της και έκοβε δικό της νόμισα, τους αργυρούς στατήρες.

Στη ροή των αιώνων και ποιοι δεν πέρασαν από εδώ: Πέρσες, Γότθοι, Νορμανδοί, Φράγκοι, Ενετοί, Σέρβοι, Βούλγαροι, Τούρκοι… Η αρχαία Νεάπολη έδωσε τη σκυτάλη στη βυζαντινή Χριστούπολη όταν ο Απόστολος Παύλος ήρθε πρώτα εδώ από όλη την Ευρώπη, για να διαδώσει τον χριστιανισμό. Ο ρόλος της υπήρξε καθοριστικός όταν η ευρύτερη περιοχή της Μακεδονίας και της Θράκης δέχονταν επιδρομές Σλάβων (14ος αι.), αφού σαν άλλες «Θερμοπύλες» -έτσι τη χαρακτήρισε Γάλλος αρχαιολόγος- εξασφάλιζε με το ισχυρό της κάστρο την πρόσβαση στον μοναδικό δρόμο που ένωνε τη Θεσσαλονίκη με την Κωνσταντινούπολη.

Η ονομασία Καβάλα παρουσιάζεται στις αρχές του 16ου αιώνα και πιθανόν να προήλθε από παραφθορά του τοπωνύμιου Σκάβαλα του Παγγαίου, σημαντική περιοχή της επαρχίας της αρχαίας Ηδωνίδας, γνωστή για τα μεταλλεία της.

Το κάστρο φαίνεται να εμφανίζεται στις σελίδες της ιστορίας επί Βυζαντίου, ενώ ανακατασκευάστηκε πάνω στα ερείπιά του στις αρχές του 15ου αιώνα. Η οχυρωμένη ακρόπολη δέχθηκε αρκετές προσθήκες ειδικά επί Οθωμανών. Το 1530 ο Σουλεϊμάν ο Μεγαλοπρεπής επεκτείνει την οχύρωση μέχρι χαμηλά στο λιμάνι. Οι Τούρκοι παρέμειναν εδώ στην eski kavala (παλιά Καβάλα) όπως την έλεγαν, περίπου πέντε αιώνες, μέχρι δηλαδή το 1923 όταν με τη συνθήκη της Λοζάνης και την ανταλλαγή των πληθυσμών ο οικισμός γέμισε πάλι Ελληνες.

Τα μουσεία
Αρχαιολογικό
Εκτίθενται ευρήματα από τις ανασκαφές στην ευρύτερη περιοχή της Ανατ. Μακεδονίας και της Θράκης που ξεκινούν από τη Νεολιθική περίοδο και την εποχή του Χαλκού και φτάνουν έως τα Ελληνιστικά και Ρωμαϊκά χρόνια (2510 222335).
Μία από τις μεγάλες καπναποθήκες που δεσπόζουν στην προκυμαία της Καβάλας.
Μία από τις μεγάλες καπναποθήκες που δεσπόζουν στην προκυμαία της Καβάλας.

Μουσείο Καπνού
Μοναδικό στο είδος του, θα το βρείτε στο κέντρο της πόλης πάνω από τη Μητρόπολη στην οδό Κ. Παλαιολόγου 4. Στις αίθουσές του θα δείτε αντικείμενα, μηχανήματα, έγραφα και φωτογραφίες σχετικά την καλλιέργεια και την παραγωγή του καπνού, την εμπορική επεξεργασία του, καθώς και βιομηχανικά καπνικά προϊόντα (2510 223344 www.tobaccomuseum.gr ) .

Οι καλύτερες παραλίες
Eνα ακόμη σημαντικό πλεονέκτημα της Καβάλας είναι οι εξαιρετικές παραλίες που βρίσκονται σε ελάχιστη απόσταση γύρω από την πόλη.

Οι καλύτερες από αυτές απλώνονται στα δυτικά και είναι εύκολα προσβάσιμες από τον παραλιακό αλλά με αρκετές στροφές δρόμο που οδηγεί στη Νέα Ηρακλίτσα. Ολες είναι οργανωμένες, μικρές σε μήκος και πλαισιώνονται από κοφτά βράχια. Νοτιοδυτικά του λιμανιού, ουσιαστικά αγκαλιά με τις γειτονιές της Καβάλας, διαγράφει το αμμουδερό τόξο της η παραλία Καλαμίτσα.

Είναι δημοφιλής καθώς αποτελεί την εύκολη λύση για τους Καβαλιώτες που μετά τη δουλειά θέλουν ν’ απολαύσουν ένα απογευματινό μπάνιο. Είναι οργανωμένη και φιλική για οικογένειες και παιδιά. Ακολουθώντας τον παραλιακό δρόμο συναντάμε τις μικρές, μα πεντακάθαρες αμμουδιές Μπάτης και Τόσκα πλαισιωμένες από βράχια και πεύκα. Διαθέτουν ευκολίες για φαγητό και καφέ και χώρο στάθμευσης. Θεωρούνται λόγω της καθαρής θάλασσας και του υπέροχου φυσικού τοπίου από τις καλύτερες της Αν. Μακεδονίας.

Πηγαίνοντας προς Παλιό προσπερνάμε δύο ακόμη μικροσκοπικές παραλίες που κρύβονται πίσω από βράχια και εξοχικές κατοικίες. Επόμενη στάση η απλωτή παραλία στο Παλιό Τσιφλίκι με άφθονες ομπρέλες, ξαπλώστρες και ταβερνάκια που ακουμπούν τα τραπεζάκια τους σχεδόν πάνω στο κύμα. Σκηνικό που επαναλαμβάνεται πανομοιότυπο και πιο δυτικά έως το πολυσύχναστο θέρετρο της Νέας Ηρακλίτσας.

3 μοναδικές εκδρομές
Ελευθερούπολη – Παγγαίο
Βορειοδυτικά από την Καβάλα, στους πρόποδες του Παγγαίου βρίσκεται η Ελευθερούπολη, μια ενδιαφέρουσα κωμόπολη όπου διασώζονται μερικά από τα ομορφότερα μακεδονίτικα αρχοντικά. Από την Ελευθερούπολη θα ανηφορίσετε τις πλαγιές του κατάφυτου Παγγαίου όρους και θα φτάσετε μέχρι την «Κοιλάδα του Ορφέα» όπου βρίσκεται το ορειβατικό καταφύγιο. Στις βόρειες παρυφές προσβάσιμο από το χωριό Νικήσιανη είναι το μοναστήρι της Εικοσιφοινίσσης, ένα από τα σημαντικότερα και παλιότερα μοναστήρια της Βαλκανικής (μερικοί ανάγουν την ίδρυσή του στο έτος 454).

Αρχαίοι Φιλίπποι
Ακολουθώντας τον οδικό άξονα Καβάλας – Δράμας θα προσεγγίσετε τον αρχαιολογικό χώρο των Φιλίππων (15 χλμ. βόρεια της Καβάλας). Οι ανασκαφές που ξεκίνησαν στην περιοχή το 1914, αποκάλυψαν βαθμηδόν μέρος των τειχών της αρχαίας ακρόπολης, το θέατρο, την αγορά και άλλα μακεδονικά και ρωμαϊκά κτίρια, αλλά και παλαιοχριστιανικές εκκλησίες (αρχαιολογικός χώρος 2510 516251).

Χρυσούπολη – Δέλτα Νέστου
Ανατολικά της Καβάλας βρίσκεται η Χρυσούπολη (30 χλμ. από Καβάλα) και νοτιότερα το χωριό Κεραμωτή (45 χλμ. από Καβάλα), το κοντινότερο σημείο πρόσβασης στο Δέλτα του Νέστου, έναν από τους σπουδαιότερους υγρότοπους της Ελλάδας ο οποίος προστατεύεται από τη διεθνή συνθήκη «Ραμσάρ», αλλά και το δίκτυο «Natura 2000».

Ακολουθώντας σημαδεμένα μονοπάτια σε ένα ήπιο τοπίο και πάντα με την καθοδήγηση των ανθρώπων του Κέντρου Πληροφόρησης, θα περιπλανηθείτε στον θαυμαστό αυτό υγρότοπο πραγματοποιώντας σύντομες πεζοπορικές διαδρομές. Το «Κέντρο Υποδοχής Επισκεπτών παραποτάμιου Δάσους Νέστου» βρίσκεται στο «Δυτικό Δασόκτημα Νέστου» το οποίο θα προσεγγίσετε στρίβοντας σε διασταύρωση του δρόμου Κεραμωτής-Χρυσούπολης, υπάρχουν και σχετικές ταμπέλες (2510 247042 και 2510 461803)

viewsofgreece.gr

 

Μακεδονική Λάμψη

Δάση πυκνά, παραλίες απέραντες, χωριά ζωντανά. Μύθοι, ιστορία, ομορφιά. Γιατί το Παγγαίο δεν είναι γνωστό; Γιατί ό,τι ξέρουμε γι’ αυτό περιορίζεται στους μύθους και τα χρυσοφόρα κοιτάσματα; Πώς είναι δυνατόν να μην έχει αναδειχθεί σε τουριστικό προορισμό; Κάλλιο αργά παρά ποτέ!

Μια ομίχλη πηχτή, να την κόβεις με το μαχαίρι, μας καταπίνει για τα καλά. Εχει βαλθεί απ’ το πρωί να μη μας αφήσει να δούμε τίποτα από το Παγγαίο. Ελίσσεται ανάμεσα στα πυκνά δέντρα, κατακάθεται πάνω στα πορτοκαλί χαλιά από φύλλα, εντείνει τις αισθήσεις και τη μυθική διάσταση του βουνού.

Εδώ πάνω λατρεύτηκε ο Διόνυσος και στο μαντείο του οι μαινάδες κι οι σάτυροι έστησαν τους πρώτους διονυσιακούς θιάσους. Εδώ πάνω λατρεύτηκε και ο Ορφέας, εδώ και θανατώθηκε από τις Βασσαρίδες του Διονύσου. Εδώ βρίσκονταν και τα σπουδαία χρυσοφόρα μεταλλεία που «χρηματοδότησαν» τις εκστρατείες του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Μύθοι και χρυσός μοιράζονται ισόποσα τη φήμη του Παγγαίου. «Χρυσοφόρο Παγγαίο»: δυο λέξεις που ‘χουν γίνει μία. Και «Πήλιο της Καβάλας»… Λες κι έχει σχέση το Παγγαίο με το Πήλιο. Ή έχει ανάγκη τον παραλληλισμό. Ενα βουνό πανέμορφο είναι από μόνο του. Με δάση πυκνά, αδιαπέραστα από το φως του ήλιου, παραμυθένια. Με μια αλπική ζώνη υπερθέαμα και δύο κορυφές, το Μάτι και το Αυγό, όνομα και πράγμα. Με χωριά όμορφα και κυρίως ζωντανά, πάνω από 1.000 ανθρώπους το καθένα, άλλοτε να απλώνονται στα πόδια του σαν χαλιά, άλλοτε να σκαρφαλώνουν δειλά στις παρυφές του.

Με ιστορία πολυτάραχη που επηρεάστηκε και επηρέασε την αρχαία Αμφίπολη και τους Φιλίππους. Με αρχαία ιερά, βυζαντινά κάστρα, βραχογραφίες αρχαιοτάτων χρόνων. Ολα παράβυστα σημάδια μέσα στη πυκνή βλάστηση ή στις απόκρημνες πλαγιές, που σε κάνουν να γίνεσαι τσιμπούρι στους ντόπιους για να στα δείξουν. Με τη θάλασσα και τις διάσημες παραλίες στα πόδια του. Με την κοντινή του απόσταση από την Καβάλα, τη Δράμα, τις Σέρρες, τη Θεσσαλονίκη.

Με καζάνια και οινοποιεία αμέτρητα, πάντα φιλόξενα. Με οξιές που φτιάχνουν πολύχρωμο φόντο σε ονειρικές πεζοπορικές διαδρομές, με κάστανα που γιορτάζονται και τσουρουφλίζουν τα ανυπόμονα δάχτυλα και μανιτάρια που φυτρώνουν στην άκρη του δρόμου, πλάι στα στοιβαγμένα ξύλα, τα έτοιμα για το τζάκι. Και με μια θέα από την κορυφή να σου πέφτουν τα σαγόνια. Καβάλα και Θάσος στο πιάτο, χερσόνησος του Αθω σε απόσταση… χεριού, Σαμοθράκη και Λήμνος καμιά φορά, σαν σκιασμένη υπόμνηση.

Αλλά με καιρό καθαρό. Γιατί τώρα, είπαμε, ανηφορίζουμε από το χωριό Ακροβούνι από ένστικτο, όχι κορφή, ούτε την επόμενη στροφή δεν βλέπουμε. Κι η σιωπή; Σχεδόν χειροπιαστή κι αυτή. Μαγεία, δεν λέω… Του πάνε γάντι. Μεταξύ μας, δεν μας κακόπεσε, κιόλας…

Με το βλέμμα στο Β. Αιγαίο
Παγγαίο είναι το βουνό που ορθώνεται στα σύνορα των νομών Καβάλας, Δράμας, Σερρών, αλλά έχει καθιερωθεί να λέγεται όλη η περιοχή δυτικά της πόλης της Καβάλας. Ομίχλης πεσούσης πιάνουμε τα παράλια. Νέα Ηρακλίτσα, Νέα Πέραμος, Αμμόλοφοι, Σαρακήνα, Πύργος και μέχρι την Τούζλα του Οφρυνίου λίγο πριν από τον Στρυμόνα, η διάσημη… καβαλιώτικη ριβιέρα μετρά γαλάζιες σημαίες, beach bars, φημισμένα ουζερί και… προσκυνητές. Το καλοκαίρι εδώ χτυπά η καρδιά της Καβάλας. Και της Δράμας. Και της Θεσσαλονίκης. Και της Βουλγαρίας!

Αν έχεις σκάφος, η μαρίνα της Ηρακλίτσας και το λιμάνι της Νέας Περάμου ή της Καριανής σε «δένουν» πιο γερά κι αν έχεις όρεξη, η δεύτερη έχει και βυζαντινό κάστρο. Εκείνο της Ανακτορούπολης επάνω στον λόφο, που ήλεγχε το Βόρειο Αιγαίο. Ακριβώς από πάνω τους ορθώνεται το όρος Σύμβολο, το οποίο από την άλλη πλευρά βυθίζεται στην Πιέρια κοιλάδα για να σμίξει με το Παγγαίο. Διάσημο για τον σχιστόλιθο και το γρανιτένιο του έδαφος που θα προστατεύει για πάντα την Καβάλα από τους σεισμούς, λένε.

Μια χούφτα χωριά. Δύο χούφτες βαμβάκι και καπνά. Αμέτρητες χούφτες κηπευτικά κι αμπέλια. Μέχρι εκεί που φτάνει το μάτι. Κάθε ζαρζαβατικό έχει την επικράτειά του. Κάθε αμπέλι έχει τον ζωτικό του χώρο. Σκεπασμένο με δίχτυα – τα πουλιά εδώ δεν χαρίζονται σε κανέναν! Κι έπειτα παίρνουν το δρόμο για το συσκευαστήριο… Η μεγαλύτερη εξαγωγή βρώσιμων σταφυλιών από την Καβάλα, λέει, γίνεται. Σουλτανίνες και ροζακιά φεύγουν με τους τόνους. Πόσα οινοποιεία μπορείς να φανταστείς στην ευρύτερη περιοχή; Ε, υπάρχουν κι άλλα. Αγιωργίτικο, Merlot, Sirah, ασύρτικο, μαλαγουζιά… Ορεξη να ‘χεις να πίνεις.

Ανάμεσα στο Σύμβολο και το Παγγαίο, έδρα του δήμου και «πύλη» προς τα δύο βουνά είναι η Ελευθερούπολη, το παλιό Πράβι. Σημαντικός σταθμός κάποτε, γεμάτος χάνια.. Ολοι οι δρόμοι οδηγούν στο Βαρούσι. Απίστευτη ατμόσφαιρα. Κινηματογραφική. Τυχαία την επέλεξε ο Ψαρράς για να γυρίσει το Καραβάν Σεράι;

Με λίγα λόγια, μια γειτονιά για πολλές βόλτες. Γεμάτη παλιά σπίτια μακεδονίτικης αρχιτεκτονικής, με σαχνισιά, χαγάτια, χρώματα και ξεφτισμένους τοίχους, να μην ξέρεις πού να πρωτοκοιτάξεις. Κρίμα που καταρρέουν, αυτό μόνο. Να κατέβαινε μια νεράιδα από τα δάση να τα άγγιζε με το ραβδί της αιωνιότητας. Εχει και μερικές καπναποθήκες και λίγα νεοκλασικά και τον ναό του Αγίου Νικολάου, στη νέα πόλη, χτισμένο το 1759 πάνω σε παλαιοχριστιανικό ναό. Κι αυτός πάνω σε προχριστιανικό νεκροταφείο.

Πορεία νοτιοδυτική
Κατευθυνόμαστε στους νότιους πρόποδες του Παγγαίου. Το ραντεβού στα Κηπιά δεν παίρνει αναβολή. Αλίκη Βουγιουκλάκη, Μελίνα Μερκούρη, Τζένη Καρέζη, Μάικλ Τζάκσον, Μαντόνα, Μαρία Κάλλας… Εκλεκτή, αν και ετερόκλιτη, η παρέα στο μουσείο κέρινων ομοιωμάτων που έφτιαξε ο Θεόδωρος Κοκκινίδης. Τους κοιτάς, σε κοιτούν, τους μιλάς, δεν βγάζουν κιχ… Ο Τζόνι Ντεπ σού κλείνει το μάτι, ο Μίμης Πλέσσας παίζει κάτι στο πιάνο, η Πατουλίδου πανηγυρίζει ακόμη τη νίκη «για την Ελλάδα». Λίγο πριν η Ρένα Βλαχοπούλου «πιάσει στο στόμα της» Καραμανλή και Παπανδρέου, αποχωρούμε.

Μερικά χιλιόμετρα μετά είναι τα Δωμάτια. Και μόνο με το φιλόξενο όνομά τους προκαλούν τη στάση. Πόσω μάλλον που είναι και ωραίο χωριό. Κι έχει όχι ένα, έξι «πετρωτά» γεφύρια. Στεφανώνουν την τσιμενταρισμένη, σήμερα, κοίτη του ρέματος που διασχίζει το χωριό. Οσο για το όνομα, από τα Ντομάτια της Μικράς Ασίας προέρχεται. Πρόσφυγες οι περισσότεροι κάτοικοί του. Ηρθαν αρκετοί με την ανταλλαγή και στο Παγγαίο, οι περισσότεροι όμως είναι γηγενείς.

Και στο επόμενο χωριό έχει μερικούς πρόσφυγες. Στη Μουσθένη. Από τα πιο γνωστά χωριά του Παγγαίου και δίκαια. Ωραία σπίτια, παλιά και καινούργια, γεφυράκια να στεφανώνουν τις κοίτες των δύο ρεμάτων που την αγκαλιάζουν, με τα καφενεία του, την κίνηση του, με τα όλα του. Και με δύο ωραίους ξενώνες που θυμίζουν δασικό χωριό.

Πάνω από 1.000 κάτοικοι κι εδώ, λαός όχι αστεία. Δείχνουν με καμάρι το πλακόστρωτο της εκκλησίας που χάραζαν μικροί τα ονόματά τους. Και μιλώντας για χαράγματα, λίγο πριν από το χωριό, κοντά στα ερείπια του χωριού Τρίτα αλλά και στο κατοπινό Ποδοχώρι (και αλλού, βέβαια) υπάρχουν στα βράχια ακιδογραφήματα, σχέδια ζώων και ανθρώπων και ρωμαϊκές επιγραφές. Μα αν δεν στις δείξει ανθρώπου χέρι, ούτε τον δρόμο δεν θα βρεις…

Δύο – τρία χιλιόμετρα δυτικότερα είναι η Μεσορόπη. Κερδίζει με διαφορά τις εντυπώσεις. Τις δικές μας τουλάχιστον. Πανέμορφα σπίτια του 19ου αιώνα, κοντράρονται με τα νεόκτιστα και υπερισχύουν. Πλούσια αρχοντικά κάποτε, αναστηλώνονται ή ερειπώνουν σήμερα. Σε ίδια αναλογία.

Ψιχαλίζει… Στο καφενείο η σύσφιξη σχέσεων είναι δεδομένη. Κι οι σχέσεις, ίσως κι υγρασία, φέρνουν «υδάτινες» συζητήσεις. Νερόμυλοι, κάποτε δεκάδες, τώρα ένας, αναφέρονται από τις αντρικές συντροφιές, το σπήλαιο Βοσκόνερο με τον υπόγειο ποταμό, 5 ώρες περπάτημα από δω, η λιμνούλα στη θέση Νιβριός όπου ρίχνουν τον σταυρό στα Θεοφάνια, 15 λεπτά περπάτημα ετούτο. Μάλλον πρέπει να επισπεύσουμε. Γιατί αν ρίξει καμιά καλή βροχή δεν θα ξέρουμε που να κρυφτούμε…

Πορεία Βόρεια
Δε μελετούσαμε κάνα τσουβάλι λίρες; Εδώ που είμαστε θα ‘χαμε και πιθανότητες να τις βρούμε. Ρίχνει νερό με το τσουβάλι. Η γη μοσχομυρίζει. Ο ουρανός βαρύς κι ασήκωτος. Οι γαλότσες και τα αδιάβροχα στη φόρα, οι φωτογραφικές μηχανές στα αζήτητα…

Μονές: Αξιον Εστί, Αγίου Δημητρίου, Τιμίου Προδρόμου, Αγίου Γεωργίου Διασωρίτη, Παναγιάς Παγγαιώτισσας και κορυφαία όλων η βυζαντινή μονή Εικοσιφοίνισσας, ένα από τα μεγαλύτερα προσκυνήματα της Ελλάδας, ακριβώς στα σύνορα με τις Σέρρες. Κάνουμε λιτανείες σε όλους τους αγίους της βόρειας πλευράς του Παγγαίου, αλλά τζίφος. Ο ήλιος δεν βγαίνει. Μήπως να απευθυνθούμε στον Διόνυσο, τελικά;

Οι ντόπιοι προσκυνούν αλλού τις Κυριακές. Παλιοχώρι και Νικήσιανη μετρούν χιλιόμετρα από ουρές αυτοκινήτων. Οχι η καταιγίδα, ούτε το μποτιλιάρισμα που δημιουργείται στα καλά καθούμενα δεν εμποδίζει τους Καβαλιώτες. Κάτι ξέρουν… Φημίζονται αμφότερα για τις ταβέρνες τους.

Μεγάλα χωριά και τα δύο. Το μεν Παλιοχώρι με το ωραίο δημοτικό σχολείο στην κεντρική πλατεία και με το Βρανόκαστρο να το κοιτάει από ψηλά. Βασικά, δεν κοιτά το χωριό. Τα τενάγη των Φιλίππων, κοιτά. Τον εύφορο κάμπο με τα σιτηρά και τα καπνά που απλώνεται έως τα πόδια του Φαλακρού. Πριν ήταν έλος που αποξηράνθηκε για τελευταία φορά τη δεκαετία του ’30, ώστε να δοθεί γη στους πρόσφυγες. Αυτό το έλος και το πέρασμα πλάι του επόπτευε το κάστρο στους βυζαντινούς χρόνους, όταν ανακατασκευάστηκε από τον στρατηγό Αλέξιο Βρανά.

Ακόμη πιο πριν, επί Μεγάλου Αλεξάνδρου, λέγεται ότι ήλεγχε τα μεταλλεία χρυσού του Παγγαίου. 20 λεπτά πορεία έως εκεί, ανάμεσα στις «σιδηρόπετρες», αυτές που υποδεικνύουν οι ντόπιοι ως υπολείμματα της εξόρυξης χρυσού, στο χωριό τους. Η θέα από εκεί πάνω είναι απίθανη, όπως και η γιορτή που γίνεται προς τιμήν του Αγίου Θεοδώρου.

Εχουν κι άλλο ωραίο έθιμο οι Παλαιοχωρίτες: τα Τσάνια, που σημαίνει κουδούνια. Γίνεται λίγο πριν από τη γιορτή του Προφ. Ηλία. Αντρες και άλογα ολοστόλιστα με κουδούνια και χάντρες ανηφορίζουν εν πομπή έως το καστανοδάσος. Χρέος τους να μαζέψουν ξύλα για τις φωτιές, όπου θα βράζουν τα κουρμπάνια. Και να γλεντήσουν προκαταβολικά, βέβαια.

«Κουδουνάτους» έχουν και στη Νικήσιανη. Η πιο σωστά Αράπηδες, ζωσμένους με κουδούνια και προβιές να ξεσηκώνουν τον κόσμο τ’ Αϊ-Γιαννιού. Διώχνουν τα κακά πνεύματα και επαναφέρουν την τάξη που διασαλεύεται το Δωδεκαήμερο. Εθιμο πανάρχαιο. Ευετηρικό. Παγανιστικό; Συγκλονιστικό σίγουρα. Οπως παντού.

Πάνω από 2.000 άνθρωποι ζουν στη Νικήσιανη. Πρώην έδρα του Καποδιστριακού δήμου και διάσημη για το μάρμαρό της. Μέσα από τα σύγχρονα κτίρια ξεπροβάλλουν κάπου κάπου παλιές γειτονιές, τις βλέπουμε πίσω από το πιτσιλισμένο τζάμι. Κι εδώ υπάρχουν υπολείμματα επεξεργασίας χρυσού μέσα στη ρεματιά, «τ΄ σκουριές» τις λένε. Και καταρράκτης. Τίποτα δεν θα δούμε αν δεν πάψει η καταιγίδα. Μήπως να βάλουμε κι εμείς κουδούνια και προβιές να φύγει το κακό;

Δεν θα χρειαστεί. Το επόμενο πρωί ένας δυνατός βοριάς, σταλμένος ένας θεός ξέρει από ποιον, θα φυσήξει παρασύροντας τα σύννεφα σε έναν θεαματικό χορό. Η βροχή θα πάψει, ο ήλιος θα χαμογελάσει λειψά. Θα μας βρει και πάλι στον δρόμο για την ψηλότερη κορυφή, το Μάτι, στα 1.956 υψόμετρο, από τις ελάχιστες κορυφές που φτάνεις με το αυτοκίνητο.

Να προσπερνάμε από τα 3 καταφύγια και το δασικό χωριό που πρόκειται να επαναλειτουργήσουν και μέσα στην εντυπωσιακή ψευδοαλπική ζώνη να απολαμβάνουμε ύστερα από 25 πανέμορφα, γεμάτα εναλλαγές, χιλιόμετρα την καθαρότερη ατμόσφαιρα που μπορούσαμε να ελπίσουμε. Καβάλα, Θάσος, Αθως, Σιθωνία, Λήμνος… Απογείωση. Δύο πρόσωπα του βουνού, σε δυο μέρες. Τύχη βουνό; Ισως. Αλλά να δεις, ο Διόνυσος, θα ‘βαλε τελικά το χεράκι του.

thetravelbook.gr

Η Σμαραγδένια Καβάλα

Η Ανατολική Μακεδονία και η Θράκη έχουν φυσικά πανέμορφες πόλεις, μικρότερες κωμοπόλεις, χωριά θαυμάσιας αρχιτεκτονικής, μνημεία μοναδικής κληρονομιάς.
Είναι μια επικράτεια ιστορίας, μύθων και πολιτισμού, αλλά και με έντονη νυχτερινή ζωή, καλό φαγητό και πολλές προτάσεις διασκέδασης. Η Καβάλα ανήκει σε αυτό το στέμμα πόλεων που οπωσδήποτε πρέπει να επισκεφτεί ο ταξιδιώτης το συντομότερο δυνατόν, οποιαδήποτε εποχή του χρόνου!
Μα, Γιατί Λέγεται Καβάλα;
Η αμφιθεατρική, πανέμορφη Καβάλα, με θέα τον ομώνυμο κόλπο και το νησί της Θάσου στον ορίζοντα αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα πολίσματα. Το σημερινό της όνομα είναι κάπως περίεργο, έτσι δεν είναι; Λοιπόν, αν δούμε την Καβάλα από την μεριά της θάλασσας, και ειδικά τον όρμο της Παναγίας, βλέπουμε ένα προκλητικά «πέτρινο» τείχος να ακουμπάει στο κύμα, με πολλές αιχμές, κοφτερά και λαξευμένα βράχια. «Σκάβαλα» είναι μια πανάρχαια λέξη που σημαίνει «αιχμηρός βράχος». Το λύσαμε και αυτό το μυστήριο…Η Καβάλα πέρασε μια περιπέτεια με το όνομά της, αφού οι Αθηναίοι όταν την έχρισαν αποικία τους την είπαν Νεάπολη, στην βυζαντινή περίοδο μετονομάστηκε σε Χριστούπολη και κατόπιν έγινε η παραφθορά του αρχικού ονόματος στο σημερινό Καβάλα.

Χίλια Αξιοθέατα
Όταν έρθει κάποιος στην Καβάλα το σίγουρο είναι ότι δεν θα πλήξει! Κατ’ αρχάς η ίδια η πόλη είναι ένα στολίδι. Αμφιθεατρικά χτισμένη, με το όρος Σύμβολο να την προστατεύει από το βαρύ βόρειο «κατέβασμα» του ανέμου, με πανέμορφες αστικές παραλίες – ναι, μπορεί κάποιος το καλοκαίρι να κάνει μπάνιο χωρίς να απομακρυνθεί από την πόλη, καθώς η Ραψάνη, ο όρμος της Παναγίας και οι άλλες αστικές παραλίες είναι όλες με γαλάζιες σημαίες – με μοναδικά σοκάκια, με την εκπληκτική συνοικία της Παναγίας και το Φρούριο, τον Φάρο, την εμπορική συνοικία του Αγίου Νικολάου, το εμβληματικό Υδραγωγείο και τις γραφικές συνοικίες η Καβάλα είναι μια πόλη που δεν χορταίνεται! Έχει τόσες γωνιές, που πραγματικά όσο χρόνο και να έχει κάποιος στην διάθεσή του, σίγουρα θα χρειαστεί να επιστρέψει για να την απολαύσει.

Τώρα σε αυτήν την υπέροχη πόλη δίπλα, πρέπει να σκεφτούμε ότι υπάρχει ο αρχαιολογικός χώρος των Φιλίππων με το ομώνυμο θέατρο, το βαπτιστήριο της Λυδίας – τόπος όπου δίδαξε ο Απόστολος Παύλος και βαπτίστηκε η πρώτη χριστιανή στην Ευρώπη, η Λυδία, αυτός ο τόπος είναι ουσιαστικά το ποτάμι Ζυγάκτης των αρχαίων Ελλήνων και το πέρασμα της Περσεφόνης στον κάτω Κόσμο (!), ο νεολιθικός οικισμός του Ντίκιλι Τας με την τεραστίου μεγέθους ορθόπετρα να συναρπάζει τον επισκέπτη, αλλά και η επικράτεια του Παγγαίου, που είναι κυριολεκτικά ένα μαγικό βουνό! Χίλια αξιοθέατα; Μάλλον λίγα είπαμε! Ανατολικά και δυτικά της Καβάλας ανοίγονται υπέροχες παραλίες – οι Αμμόλοφοι της Νέας Περάμου, ένα μοναδικό φαινόμενο με ατέλειωτες θίνες είναι αναγνωρισμένο Μνημείο της Φύσης από την UNESCO – και ένα δίκτυο από μικρές πόλεις και χωριά, αλλά και σημαντικότατα μοναστήρια, που το κάθε ένα από μόνο του αποτελεί αξιόλογο προορισμό!

Ο Χειμώνας της Καβάλας Συμμαχεί με τον Ήλιο
Παρά το γεγονός ότι η Καβάλα ανήκει στην βόρεια ψυχρή επικράτεια της Ελλάδας είναι μια πόλη που μοιράζεται την πρώτη θέση ηλιοφάνειας, μαζί με την Ρόδο! Το αποτέλεσμα είναι ο ταξιδιώτης να μπορεί να απολαύσει χειμερινά σπορ στο Παγγαίο, να χαρεί την λευκή επικράτεια του χιονιού στην κοντινή Μεσορόπη, να απολαύσει την θαλπωρή ενός τζακιού στις ταβέρνες στους Αντιφιλίππους, ενώ το απόγευμα να βρίσκεται σε κάποιο από τα υπέροχα καφέ και τα ρεστοράν στην παραλία και να απολαμβάνει την θάλασσα ακόμα και έξω, δίπλα στο κύμα!

Μην Χάσετε
Οι προτεραιότητες όσον αφορά την διασκέδαση και το φαγητό στην Καβάλα είναι πολύ δύσκολο να μπουν! Έχει πανέμορφα μπαρ, καφέ και εστιατόρια. Το απόλυτο must είναι η ιδιαίτερα πλούσια, με προσφυγικές καταβολές, γαστρονομία της. Οπότε δεν πρέπει να χάσετε με τίποτα τα υπέροχα «σίσια» – αφράτες πιτούλες γεμιστές με λεπτά και τραγανά κομμάτια κρέας – τα καλύτερα θεωρούμε ότι θα τα βρείτε στα μικρά ταβερνάκια του Αγίου Νικολάου. Επίσης εξαιρετικό φαγητό θα βρείτε στον Άγιο Λουκά, στην πανέμορφη συνοικία του Σούγελου – αξέχαστη η τυροκαυτερή και τα ζουμερά κεφτεδάκια – και οπωσδήποτε θα πρέπει να πεταχτείτε στην πολύ κοντινή Νέα Ηρακλείτσα, ένα γραφικό ψαροχώρι κάποτε που έχει εξελιχθεί σε ένα κοσμοπολίτικο θέατρο και προσφέρει εξαιρετική ποικιλία, κυρίως σε εκλεκτά θαλασσινά.

newsit.gr

Καβάλα | Το διαμάντι της βόρειας Ελλάδας

Μια ατμοσφαιρική πανέμορφη πόλη που θα σας μαγέψει από την πρώτη στιγμή. Χτισμένη πάνω στη θάλασσα, με μακρά ιστορία, πολλά αξιοθέατα, γεύσεις, καλή αγορά και έντονη ζωή η Καβάλα σας περιμένει να την ανακαλύψετε.

Η Καβάλα είναι πιο σημαντικό βιομηχανικό και τουριστικό κέντρο της Μακεδονίας μετά τη Θεσσαλονίκη. Πόλη ιδανική για να την επισκεφθείτε όλες τις εποχές.

Κύριο χαρακτηρικό της είναι οι απέραντες γαλαζοπράσινες παραλίες σε κοντινή απόσταση. Αξίζει μια βόλτα στα σοκάκια της Παλιάς Πόλης με το κάστρο ή στο λιμάνι με την υπέροχη θέα και φυσικά στην πολύ καλή αγορά όπου θα βρείτε όλων των ειδών τα καταστήματα. Περπατήστε στη συνοικία του Αγίου Νικολάου με τα ταβερνάκια και διασκεδάστε στην παραλιακή με το δυαντό daylife και nightlife.

Η Καβάλα υπήρξε σταυροδρόμι πολιτισμών και αυτό μαρτυρούν τα πάμπολλα αρχιτεκτονικά και αρχαιολογικά αξιοθέατα.

Ανακαλύψτε την Παλιά Πόλη. Θα θαυμάσετε μοναδικά κτίρια στα οποία συνδυάζονται στοιχεία μπαρόκ, νεοκλασικά και από την Ύστερη Οθωμανική περίοδο. Στο κέντρο βρίσκεται η πλατεία του Μεχμέτ Αλή, του Τούρκου αξιωματούχου που κατόρθωσε να γίνει ο εκσυγχρονιστής βαλής της Αιγύπτου, και η εκκλησία της Παναγίας, η οποία χτίστηκε μετά το 1965. Αξίζει να δείτε το Κονάκι του Μεχμέτ Αλή, αλλά και το Ιαμρέτ ένα από τα πολύ ξεχωριστά αρχοντικά της Οθωμανικής περιόδου.
Σήμα κατατεθέν της πόλης είναι το Κάστρο με την απίστευτη θέα στην πόλη και στο λιμάνι. Κατασκευάστηκε από τους Οθωμανούς πάνω στα ερείπια βυζαντινού κάστρου. Χαρακτηριστικοί είναι οι δύο τετράγωνοι πύργοι στις βόρειες γωνίες, ο πολυγωνικός πύργος στη μέση της ανατολικής πλευράς και ο προμαχώνας στη νοτιοανατολική πλευρά. Στο υπαίθριο θέατρο διοργανώνονται πολιτιστικές εκδηλώσεις.

Θαυμάστε τις Καμάρες και το παλιό καρνάγιο. Επισκεφθείτε το Αρχαιολογικό Μουσείο, το Δημοτικό Μουσείο και το Μουσείο Καπνού. Η τουριστική υποδομή της πόλης είναι πολύ καλή. Διαθέτει πολλά ξενοδοχεία, εστιατόρια, café και νυχτερινά μαγαζιά οπότε δεν θα σας λείψει τίποτα κατά την επίσκεψή σας.

Από την Καβάλα μπορείτε να κάνετε μια βόλτα μέχρι τη Χρυσούπολη κι από εκέι στο μοναδικό δέλτα του Νέστου, όπου έχει δημιουργηθεί ένα εκπληκτικό σκηνικό με καταπράσινες όχθες, γαλάζια νερά, άγρια ζώα και πτηνά.

Κοντά στην Ελευθερούπολη, σε έναν καταπράσινο τόπο με πεύκα κι έλατα θα δείτε πολλές μονές, όπως της Εικοσιφοίνισσας, του Αγίου Δημητρίου, της Υπαπαντής και της Παναγίας της Παγγαιώτισας. Επίσης, αξίζει να επισκεφθείτε τον σημαντικό Αρχαιολογικό Χώρο των Φιλίππων. Στα Ελληνιστικά χρόνια η πόλη απέκτησε το τείχος της, το θέατρο δημόσια οικοδομήματα και ιδιωτικές κατοικίες, ενώ μετά την επικράτησή του ο Οκταβιανός τη μετέτρεψε σε ρωμαϊκή αποικία.

Κοντά στην Καβάλα θα βρείτε υπέροχες οργανωμένες παραλίες όπως Περιγιάλι, Ραψάνη, Καλαμίτσα, Μπάτης, Τόσκα, Παλιό, Ν. Ηραλείτσα, Ν. Πέραμος, Ν. Εγνατία, Τούζλα. Πολύ γνωστή παραλία είναι η Κεραμωτή, απ’ όπου ξεκινούν και φεριμπότ για τη Θάσο.

iciao.gr